Kopje onder


Burn-out

  Een burn-out hebben, betekent dat je er doorheen zit. Dat geldt zowel in emotioneel als lichamelijk opzicht, je accu is leeg. Opgebrand, uitgeput, lamlendig, leeg, burn-out… Het zijn geen termen die je vaak tegenkomt op ‘sociale’ media, waar de zon altijd lijkt te schijnen. Toch worstelen bijna een miljoen Nederlanders dagelijks met deze gevoelens. We blijven zo lang rennen, springen, vliegen, duiken en vallen dat we niet meer op kunnen staan. Hoe herken je de signalen? 

 

Stress

 Stress is een reactie van je lichaam op een bedreigende situatie. In zo’n situatie zet ons centrale stressregelsysteem twee hormonen in werking, die zorgen voor een ‘vecht- of vluchtreactie’: adrenaline en cortisol.  Ons lichaam is klaar voor actie; oa spannenje spieren zich aan, je bloeddruk en hartslag gaan omhoog.

Deze vecht-of-vlucht reactie zorgt ervoor als we niet goed uitkijken met oversteken, een stuurfout maken of als we daadwerkelijk worden aangevallen snel kunnen reageren. Daarna kan het centrale stressregelsysteem weer naar zijn rusttoestand terug keren. 

 

Wanneer is stress schadelijk?

Stress kan een schadelijk effect op je lichaam hebben als het te lang aanhoudt., wanneer het centrale regelsysteem iniet naar zijn rusttoestand terugkeerd,  zorgt dit ervoor dat we altijd ‘aan’ staan. Daardoor draait ons stressregelsysteem constant overuren. 

Er wordt blijvend cortisol geproduceerd, waardoor het cortisolniveau verhoogd is. Dit stresshormoon zorgt voor slaapproblemen  (waardoor die voorraad niet wordt aangevuld). Onze reservevoorraad energie gaat er veel harder doorheen dan nodig en energie om ons immuunsysteem op peil te houden is er op den duur niet meer.  Kortom: we raken in een neerwaartse spiraal die uiteindelijk leidt tot overspannenheid of burn-out.

 

Verschil overspannen en burn-out

Overspannenheid is een voorstadium van de burn-out. De energie in je lichaam begint op te raken. De hoge cortisolwaarden beginnen zijn tol te eisen. Je dagelijkse belastbaarheid neemt af en je krijgt moeite om al je activiteiten naar tevredenheid uit te voeren. Je lichamelijke klachten nemen toe., zoals huilbuien, een gevoel van opgejaagdheid, niet goed kunnen slapen, nek- en hoofdpijn. Maar de energie is nog niet op: uitputting is niet de klacht die op de voorgrond staat. Dat zijn veel meer labiliteit en opgejaagdheid.

 

Als je de symptomen van overspannenheid negeert en nog langer over jouw grenzen heen gaat, kun je in een burn-out terecht komen.  Ondanks de lange aanloop naar een burn-out komt deze toch vaak onverwacht en van de ene op andere dag kan je niets meer. Vaak zorgen één of meerdere van de volgende burn-out symptomen ervoor dat goed functioneren niet meer mogelijk is.

 

- Angst- en paniekklachten

- Extreem gevoel van uitputting

- Extreem gevoelig voor prikkels

- Depressie